Prostat büyümeleri kansere bağlı büyümeler veya basit büyümeler olarak ikiye ayrılır. Bu yazımızda prostatın basit büyümelerinden bahsedeceğiz. Prostatın kötü huylu büyümesi olan prostat kanseri hakkında bilgi edinebilmek için Tıklayınız.

Prostat Nedir?

        Prostat, idrar torbasının altında içinden idrar kanalının geçtiği bir organdır. Eksikliği hayati değildir. Üreme ve cinsel fonksiyon bakımından önemli bir organdır. İki nedenle yakınmalara neden olur. Kansere bağlı olan ve olmayan büyümeler.

Prostat Büyümesi Nedir?

Prostat Büyümesi Nedir         Prostat büyümesi yaş ile birlikte vücutta oluşan hormon dengesizliği nedeniyle prostat hücrelerinin genişlemesidir. Bu büyümeyle beraber prostat içinden geçen idrar kanalını sıkıştırır ve işeme şikayetlerine neden olur.

Prostat Büyümesi Belirtileri

        Prostatın basit büyümelerinin neden olduğu işeme şikayetlerinin günümüzde yalnız prostatla ilgili olmadığı yaşlanan mesaneye bağlı da olabileceği anlaşılmıştır.

        Prostat basit büyümelerin tanısı kolaydır. İdrar kanalı, prostatın büyüme derecesine göre az veya çok tıkanabilir. Hasta yaş ilerledikce ince ve sık idrar yapma, idrar yapma sonunda idrar damlatma, gece idrara çıkma, idrarın tam boşalamamasına bağlı olarak mesanede dolgunluk hissi gibi günlük yaşam kalitesini bozan şikayetlere neden olur. Prostatın içi (adenomu) büyüyerek (statik) ve dışındaki düz adalesi de kasılarak (dinamik) kanalı sıkıştırır. Ayrıca unutmamak gerekir ki her basit büyüme kanalı sıkıştırmaz. Yakınmalara fazla sebep olmayabilir.

​         Ancak bu yakınmalar sadece prostat büyümesinden dolayı olmayabilir. Şeker hastalığı, böbrek ve kalp rahatsızlıkları, idrar kanalı darlıkları gibi nedenlerden dolayı da olabilir. Ayırıcı tanısı konulması gerekir.

Prostat Büyümesi Teşhisi

        Prostat büyümesi teşhisi PSA dediğimiz kan testi ve parmakla muayene ile yapılır. Sonra üroflow denilen, idrar akım ölçeri ve ultrasonografi ile mesanede ne kadar idrar kaldığına bakılır. Hemen ameliyat kararı verilmez. Bu yakınmalar geliştirilen mucizevi ilaçlarla tedavi edilebilir.

Prostat Büyümesi Tedavisi

Prostat büyümesi ameliyatı ne zaman olunur?

        Prostatın büyüklüğü ya da küçüklüğünden çok, neden olduğu yakınmaların ciddiyetine göre ameliyat kararı verilir. Prostatın küçük büyümesinde bile, idrar kanalı tıkanabilir. Ameliyat gerektirir. Aksine, ileri büyümesinde ciddi tıkanıklık yapmamışsa ameliyata gerek kalmayabilir.

Prostat büyümesi ilaç tedavisi

        Eskiden bütün işeme şikayetlerinin yalnızca prostat ile ilgili olduğu düşünülmekte ve hastalar hemen ameliyat edilmekteydi. Günümüzde ise bu şikayetlerin yalnız prostat büyümesine bağlı olmayıp aynı zamanda yaşlanan mesane düz adalesine bağlı olduğu gösterilmiştir. Ve hastalık, artık “Alt Üriner Sistem İşeme Bozuklukları” olarak isimlendirilmiştir (LUTS, “Lower Urinary Tract Semptom”). İdrar depolama ve boşaltma sisteminin daha iyi anlaşılması, mucizevi ilaçların bulunması, eskiden gereksiz yere yapılan ameliyat sayısını azaltmıştır. Bu ilaçlar (alfa bloker, muskarinik reseptör antagonistleri, fosfodiesteraz 5 inhibitörleri ve PDE5 inhibitörleri), 5 Alfa-redüktaz inhibitörleri (5ARI) sayesinde ameliyat gerektirmeden kaliteli bir yaşam sağlar. Bu hastalar ilaçlar ile normal bir işeme fonksiyonuna sahip olabilir. Hatta PDE5 inhibitörleri ikili etki ile hastaların hem işeme sorunlarını düzeltir hem de ereksiyon yakınmalarını iyileştirip yaşam kalitelerini artırır.

Prostat Basit Büyümesi Ameliyatı

        Prostatın basit büyümelerinde yapılan ameliyatlar, kanser nedeniyle yapılanlardan tamamen farklıdır. Basit büyümelerinde prostatın hepsi çıkarılmaz ve kabuğu bırakılır. Prostat Kabuğunun içinde büyüyen adenom denilen bölüm, kapalı (TURP “Trans Urethral Resection of Prostate”) ya da açık operasyonla çıkartılır. Kabuk elastik olduğu için içindeki adenom çıkarıldıktan sonra küçülerek kanal haline gelir. Böylece, hastanın idrar kanalının bütünlüğü bozulmamış olur.

        ​Basit prostat büyümelerinde kapalı ameliyat (lazer veya transüretral rezeksiyon) her ne kadar altın standart ise de bu operasyonda büyüyen prostat dokusunun tamamı çıkartılamaz. Ameliyat öncesi ve sonrası yapılan PSA ölçümlerinde kapalı yöntemlerle dokunun yarıya yakın kısmının kaldığı gösterilmiştir. Açık operasyonda ise kabuk hariç bütün prostat bütünüyle çıkartılabilir. Açık cerrahide kanama daha çok olmasına karşın büyük hacimli prostat büyümelerinde hala geçerli yöntem açık yöntemdir.

Prostat Büyümesi, Prostat Kanserine Dönüşür Mü?

        Basit prostat ameliyatı daha sonra prostat kanser olasılığını kesinlikle ortadan kaldırmaz. Çünkü prostat büyümesi, prostatın içerisinden ancak kanseri prostatın kabuk bölgesinde oluşur. Basit büyümelerde prostatın içi çıkarılır ancak sonradan kanser oluşturma ihtimali olan kabuğu kalır. Hastalar daha sonra prostat kanseri olasılığı nedeniyle uyarılmalıdır. PSA testi ve parmakla prostat muayenesi yaptırmaları için bilgilendirilmelidir.